Digital Ventures

Back to blog

Smart Contract – อีกหนึ่งเทคโนโลยีต่อยอดของ Blockchain ที่ควรต้องรู้

DIGITAL VENTURES December 25, 2017 1:52 PM

11,001

หลายๆ คนน่าจะคุ้นเคยกับ Blockchain ในบทบาทของการเป็นเทคโนโลยีที่อยู่เบื้องหลังการพัฒนาสกุลเงินดิจิทัล เช่น Bitcoin หรือ Ethereum ที่กำลังเป็นที่โด่งดังในปัจจุบัน ซึ่งถ้าหากจะโฟกัสไปถึงหลักการทำงานของ Blockchain ตั้งแต่พื้นฐานเลย ก่อนอื่นอาจจะต้องมาเรียนรู้นิยามของ “Distributed Ledger” กันก่อน โดย Distributed Ledger เป็นประเภทฐานข้อมูลที่ทำหน้าที่เป็นบัญชีธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ โดยมีการกระจายข้อมูลไปทั่ว ไม่มีศูนย์กลาง ซึ่งในแต่ละ transaction ที่เกิดผ่านระบบ Distributed ledger นั้นเป็น Transaction ที่เปรียบเสมือน “Golden Copy” หรือเอกสารทางการที่ทุกคนสามารถเชื่อถือได้ ประโยชน์ของฐานข้อมูลประเภทนี้คือเป็นการทำธุรกรรมที่โปร่งใส เพราะทุกคนในระบบรับรู้ทุกธุรกรรมที่เกิดขึ้น ทำให้สามารถตรวจสอบว่าใครทำอะไร และเมื่อไรได้ ซึ่ง Blockchain ก็คือเทคโนโลยีหนึ่งที่ใช้ฐานข้อมูลรูปแบบ Distributed Ledger นั่นเอง

อย่างไรก็ตามเทคโนโลยีที่ใช้ระบบฐานข้อมูลแบบ Distributed Ledger อย่าง Blockchain ไม่ได้นำไปใช้เพียงแค่เรื่องการพัฒนาสกุลเงินดิจิทัลเท่านั้น มาทำความรู้จักกับ “Smart Contract” อีกหนึ่งเทคโนโลยีที่ใช้ระบบฐานข้อมูล Distributed ledger ผ่าน Blockchain

Smart Contract คืออะไร?

Smart Contract หรือ สัญญาอัจฉริยะ คือ เงื่อนไขหรือข้อตกลงของสัญญาต่างๆ ที่ถูกจัดเก็บไว้ในรูปแบบ Code คอมพิวเตอร์ ซึ่ง Code นี้จะถูกเก็บไว้ในเครือข่ายของ Blockchain อีกที โดยถ้าหากมีคำสั่งที่ตรงตามเงื่อนไขข้อตกลงที่วางไว้ ระบบจะดำเนินการทำธุรกรรมต่างๆ ตามข้อตกลงโดยอัตโนมัติ ความคิดในการทำ Smart Contract นี้เกิดจากนักคอมพิวเตอร์คนหนึ่งชื่อว่า Nick Szabo ซึ่งเป็นผู้ริเริ่มความคิดนำเอา Blockchain มาใช้กับการทำสัญญา ซึ่งอย่างที่ทราบกันดีว่าการใช้เทคโนโลยี Blockchain นั้น ไม่จำเป็นต้องมีคนกลาง หรือพนักงานมานั่งตรวจสอบเอกสาร โดยทุกอย่างเป็นการทำงานของคอมพิวเตอร์ทั้งหมด อีกทั้งยังเป็นการเพิ่มความปลอดภัยของข้อมูลด้วยการเก็บข้อมูลในรูปแบบ Distributed ledger หรือการกระจายข้อมูลให้ทุกคนในเครือข่าย ทุกคนในเครือข่ายจึงมีข้อมูลที่เหมือนกันทั้งหมด และเป็นพยานว่าสัญญานี้เกิดขึ้นและบรรลุจริงๆ ทำให้ไม่สามารถทุจริตได้ มีคนอธิบายไว้ว่า Smart Contract  มีหลักการทำงานแบบ if-this-then-that” หรือการทำงานแบบป้อนคำสั่งในรูปแบบเงื่อนไขล่วงหน้าไว้ว่า “ถ้าเป็นแบบนี้ แล้วจึงทำแบบนั้น" โดยอัตโนมัติ ตั้งแต่ขั้นตอนแรกจนถึงขั้นตอนสุดท้ายนั่นเอง

Smart Contract กับการนำไปใช้ในสถานการณ์จริง

ปัจจุบันได้มีการนำ Smart Contract มาใช้อย่างจริงจังแล้ว โดยหน่วยงานภาครัฐของสหรัฐอเมริกาชื่อว่า The Delaware Public Archives (DPA) ซึ่งนำ Smart Contract มาใช้ในการทำลายเอกสารและข้อมูลต่างๆ โดยหากถึงวันครบกำหนดในการทำลายเอกสาร Smart Contract ก็จะทำลายเอกสารหรือฐานข้อมูลนั้นๆ ให้ไม่สามารถใช้ได้อีกต่อไป การนำ Smart Contract มาใช้นั้นสามารถช่วยให้รัฐประหยัดค่าใช้จ่ายมากขึ้นหากเทียบกับค่าใช้จ่ายในการทำลายข้อมูลที่่เก็บอยู่ในฐานข้อมูลกลาง หรือการทำลายเอกสารหรือข้อมูลในรูปแบบอื่นที่ไม่ใช่ดิจิทัล นอกจากนี้ที่สหรัฐอเมริกาก็ได้มีการออก White paper สำหรับ Smart Contract ขึ้นโดย Chamber of Digital Commerce ซึ่งเป็นการระบุถึงการประยุกต์ใช้งานของ Smart Contract ในด้านต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการจัดการตัวตนบนระบบดิจิทัล (Digital Identity), ด้านเอกสาร (Records), การซื้อ-ขายหุ้น (Securities), การบริการธุรกรรมระหว่างประเทศ (Trade finance), ด้านการซื้อขายตราสารอนุพันธ์ (Derivatives), การบันทึกข้อมูลทางการเงินต่างๆ (Financial data recordings), ธุรกรรมจำนองต่างๆ (Mortgages), การบันทึกข้อมูลเกี่ยวกับเอกสารสิทธิ์ที่ดิน (Land title recording), การจัดการด้าน Supply chain, ด้านประกันภัยรถยนต์ (Auto insurance), การทดลองทางคลินิก (Clinical trial) และแม้กระทั่งการวิจัยโรคมะเร็ง (Cancer research) จะเห็นได้ว่าเทคโนโลยีตัวนี้เป็นอีกหนึ่งความหวังที่จะนำเข้าใจใช้ในอีกหลายอุตสาหกรรมเลยทีเดียว

 

Smart Contract x Distributed ledger – การผนึกกำลังที่อาจเข้ามา Disrupt วงการการชำระเงินแบบเดิมๆ

หากพูดถึงการทำงานของ Distributed ledger อย่างเดียว นั่นก็คงหมายถึงการทำงานของระบบฐานข้อมูลชนิดหนึ่งที่กระจายแบบไม่มีศูนย์กลางเพียงเท่านั้น แต่ถ้าหากพูดถึง Distributed ledger ที่มาใช้ใน Smart Contract นั่นหมายถึงอีกหนึ่งเทคโนโลยีที่เข้ามาเป็นผู้ให้บริการทางการเงินได้ อย่างเช่น

  1. การชำระบิลค่าบัตรเครดิต

ผู้ใช้อาจทำข้อตกลงกับธนาคารต่างๆ ที่ผูกบัญชีไว้ โดยอาจมีข้อตกลงว่า ทุกๆ วันที่ 30 ของทุกเดือน จะให้ระบบทำการชำระเงินโดยการตัดเงินจากบัญชีได้เองทันที โดยสัญญานี้เป็นสัญญาที่มีการตกลงยินยอมกันจากทั้งฝ่ายธนาคารและฝ่ายผู้ใช้เรียบร้อยแล้ว จากนั้น Blockchain ก็บันทึกไว้ในระบบ และทุกๆ วันที่ 30 ของเดือนระบบก็ตัดเงินจากบัญชีของผู้ใช้เพื่อจ่ายบิลค่าบัตรเครดิตให้โดยอัตโนมัติ โดยที่เจ้าของบัตรไม่ต้องลงมือทำด้วยตนเอง ซึ่งสามารถช่วยประหยัดเวลาและเข้ามาช่วยการโดนชาร์จค่าธรรมเนียมเมื่อผู้ใช้ลืมไปจ่ายค่าบัตรเครดิตภายในเวลาที่กำหนด

  1. การชำระเงินในการขนส่ง

หากคุณต้องการจะส่งของไปให้เพื่อนของคุณที่อยู่อีกประเทศหนึ่ง คุณเชื่อใจเพื่อนแต่คุณไม่เชื่อใจผู้ที่เป็นคนกลางที่จะนำของชิ้นนี้ไปให้เพื่อน และในขณะเดียวกันผู้ที่เป็นคนกลางก็ไม่เชื่อใจคุณเหมือนกัน เพราะคุณอาจจะไม่จ่ายเงินให้เขา ดังนั้นคุณอาจจะต้องมีการสร้างข้อตกลงกับคนกลาง โดยมีข้อตกลงว่าเมื่อของถึงมือผู้รับภายในวันที่ X ระบบจะต้องโอนเงินให้คนกลางที่เป็นผู้ขนส่งจำนวน Y บาท จากนั้นก็ให้ระบบจัดเก็บข้อตกลงนี้เป็น Code ที่ถูกจัดเก็บบน Blockchain อีกที และเมื่อถึงวันที่ของถึงมือผู้รับแล้ว ระบบก็จะบันทึกว่าของได้ถูกส่งเรียบร้อยแล้ว จากนั้นก็จะดำเนินการโอนเงินให้คนกลางทันทีโดยอัตโนมัติ เพราะคำสั่งได้ตรงกับเงื่อนไขต่างๆ ที่ระบุไว้เรียบร้อยแล้ว

  1. การชำระเงินค่าเช่าต่างๆ

ยกตัวอย่างการเช่าคอนโด โดยผู้เช่ากำหนดข้อตกลงในการให้เช่าไว้ในรูปแบบ Smart Contract โดยมีเงื่อนไขว่า ผู้เช่าจะต้องโอนเงินค่าเช่าภายในวันที่ X ของทุกๆ เดือน เป็นจำนวน Y บาท จากนั้นเมื่อถึงวันกำหนดจ่าย หากมีเงินโอนเข้ามาตัว Blockchain ก็จะบันทึกยอดนี้ไว้ มีพยานในเครือข่าย blockchain รับรู้ไว้หมด ผู้เช่าก็สามารถอาศัยอยู่ต่อได้ตามปกติ แต่ถ้าหากภายในวันครบกำหนดชำระ ไม่มีเงินโอนเข้ามาหรือจำนวนที่โอนมาไม่ครบ ในวันถัดไประบบก็จะทำการล็อคประตูอัตโนมัติทำให้ผู้ใช้ไม่สามารถเข้าใช้งานได้จนกว่าจะมีการจ่ายเงินเข้าไปตามข้อตกลง

Smart Contract ถือได้ว่าเป็นอีกหนึ่งเทคโนโลยีที่น่าจับตามองเป็นอย่างยิ่ง หากได้รับการพัฒนาที่ดี เชื่อว่าอาจจะเป็นเทคโนโลยีที่เข้ามาเป็น Game changer ให้หลายๆ ภาคธุรกิจได้ ถึงแม้ว่าสัญญาบนระบบดิจิทัลอย่าง Smart Contract จะมีประโยชน์มากมาย แต่การที่จะทำให้ Smart Contract มาแทนที่สัญญากระดาษได้จริงๆ นั้น อาจจะต้องมีการประเมินและหาแนวทางแก้ไขเพื่อรองรับข้อผิดพลาดที่อาจเกิดขึ้นจากระบบด้วย เพราะผลเสียที่ตามมาอาจรุนแรงถึงชีวิตและทรัพย์สินก็เป็นได้ >>สามารถอ่านเรื่อง Blockchain และ Distributed Ledger แบบเข้าใจง่ายๆ ได้ที่นี่

ข้อมูลจาก

บทความ "Smart Contract" โดย Caitlin long, Chairman & President, Symbiont Company ในนิตยสาร Distributed ฉบับ Spring 2017

https://blockgeeks.com

ขอบคุณรูปภาพจาก
www.codeburst.io
www.deepdotweb.com