Digital Ventures

Back to blog

ทำความรู้จัก Challenger Bank ผู้ท้าชิงธนาคารที่พร้อม Disrupt โลกการเงินด้วยเทคโนโลยี

DIGITAL VENTURES August 16, 2019 4:09 PM

826

ต้องยอมรับว่าในปัจจุบัน เทคโนโลยีมีบทบาทกับอุตสาหกรรมทุกสาขาอย่างเลี่ยงไม่ได้ โดยเฉพาะในฝั่งการเงินที่ Digital Transformation เริ่มส่งผลกระทบกับทั้งอุตสาหกรรมตั้งแต่ต้นน้ำจนถึงปลายน้ำ จากการเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ ทำให้เกิดผู้เล่นประเภทใหม่ในอุตสาหกรรมการเงิน โดยผู้เล่นประเภทนี้เริ่มต้นด้วยการสร้างเทคโนโลยีเพื่อให้บริการทางการเงินตั้งแต่เริ่มต้น ทำให้มีต้นทุนดำเนินการที่ถูกกว่าผู้เล่นรายเดิม แถมยังให้บริการได้มีประสิทธิภาพที่ดีด้วย ผู้เล่นใหม่กลุ่มนี้เรียกว่า Challenger Bank ซึ่งครั้งนี้ Digital Ventures ขอพาทุกท่านมาทำความรู้จักกับผู้เล่นรายใหม่นี้กัน
 



Challenger Bank คือใคร

Challenger Bank คือ บริษัทหรือ Startup ผู้ให้บริการทางการเงินโดยอาศัยเทคโนโลยีต่างๆ โดยมีเป้าหมายเพื่อให้บริการด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่า บริการที่รวดเร็ว สะดวก และตอบโจทย์ของผู้บริโภคมากกว่า ซึ่งผู้ให้บริการเหล่านี้จะมีบริการทางการเงินไม่ต่างจากธนาคาร ทั้งการเปิดบัญชี การให้บริการเงินกู้ ไปจนถึงการชำระเงินและบัตรเครดิต แต่จะหันมาใช้ช่องทางดิจิทัล (Digital Channel) ร่วมกับเทคโนโลยีชั้นสูงอย่าง Artificial Intelligence และ Big Data ทั้งนี้ สิ่งที่ทำให้ทุกคนเรียกผู้ให้บริการกลุ่มนี้ว่า Challenger Bank เนื่องจากศักยภาพด้านบริการที่อาจ Disrupt ธุรกิจธนาคารและบริการทางการเงินรูปแบบปัจจุบันได้

Challenger Bank เริ่มต้นอย่างชัดเจนที่ประเทศอังกฤษ เนื่องจากอังกฤษถือเป็นกลุ่ม Early-adopter ด้านการใช้เทคโนโลยีทางการเงินทั้งยังได้รับผลกระทบจากวิกฤติดอทคอมน้อยกว่า โดยเริ่มจากการให้บริการทางการเงินของธนาคารผ่านอินเทอร์เน็ต จนถึงยุคปัจจุบันที่อินเทอร์เน็ตเป็นหนึ่งในโครงสร้างพื้นฐานทางธุรกิจ Challenger Bank ก็แพร่ขยายไปทั่วโลก ในภาคพื้นทวีปต่างๆ มี Challenger Bank ทั้งจากธนาคารและบริษัทเทคโนโลยีที่หันมาสนใจด้านการเงิน


จากการศึกษาของ Burnmark บริษัทวิจัยด้านเทคโนโลยีในโลกการเงินพบว่า Challenger Bank จะแบ่งออกเป็น 3 ประเภทหลักๆ 

  • ผู้ท้าชิงที่ตั้งไข่ หมายถึง Challenger Bank ที่พัฒนา Financial Service Application เป็นหลัก โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อร่วมมือทางธุรกิจกับธนาคาร การร่วมมือดังกล่าวช่วยให้พวกเขามีช่องทางนำเสนอบริการร่วมกับธนาคารผู้ที่มีใบอนุญาตประกอบกิจการธนาคาร
  • ผู้ท้าชิงตัวจริง หมายถึง ผู้ที่พัฒนาบริการทางการเงินด้วย Digital เต็มรูปแบบและได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการธนาคาร (Banking License) เพื่อดำเนินธุรกิจธนาคารในประเทศนั้นๆ แน่นอนว่ากลุ่มนี้คือผู้ท้าชิง (Challenger) ตัวจริงของบรรดาธนาคารดั้งเดิมที่ดำเนินธุรกิจอยู่ในปัจจุบัน
  • ผู้ท้าชิงเสมือน หมายถึง บริษัท หรือ Startup ที่พัฒนาบริการทางการเงินในรูปแบบ Digital ซึ่งก่อตั้งหรือได้รับการสนับสนุนจากธนาคาร ซึ่งบริษัทหรือ Startup กลุ่มนี้จะให้บริการทางการเงินในช่องทาง Digital เหมือนกับ Challenger Bank อื่นๆ แน่นอนว่าธุรกิจของผู้ท้าชิงเสมือนย่อมแย่งฐานลูกค้าจากบริษัทแม่หรือธนาคารที่เป็นผู้สนับสนุน แต่ธนาคารที่เป็นเจ้าของหรือให้การสนับสนุนมองว่าเป็นการช่วยพาพวกเขา Transform จากบริการแบบดั้งเดิมสู่บริการแบบ Digital


ทำไม Challenger Bank ถึงเป็นเทรนด์ใหญ่ในอุตสาหกรรมการเงิน

หลังจากได้ทำความรู้จักกับ Challenger Bank กันไปบ้างแล้ว สิ่งที่น่าสนใจของ Challenger Bank คือ

  • ต้นทุนดำเนินการที่ถูกกว่า หลายคนทราบดีว่าการใช้ Digital Technology มีต้นทุนโดยรวมที่ต่ำกว่ากระบวนการแบบเดิมมาก ซึ่งนอกจากการใช้ Digital Technology จะเป็นกระบวนการหลักของ Challenger Bank แล้ว ผู้ให้บริการเหล่านี้ยังเริ่มต้นด้วย Digital ตั้งแต่แรก ทำให้ไม่ต้องเสียเวลาและทรัพยากรเพื่อ Transform สู่ Digital อย่างที่เกิดขึ้นกับธนาคารและสถาบันการเงินแบบดั้งเดิม
  • ผลกำไรที่ชัดเจน สิ่งที่สะท้อนผลการใช้ Digital ดำเนินธุรกิจได้ดีที่สุดคือผลกำไร จากข้อมูลโดย KPMG เมื่อปี 2015 ระบุว่า Challenger Bank ในประเทศอังกฤษมีสัดส่วนกำไรเพิ่มขึ้น 194 ล้านปอนด์ สวนทางกับธนาคารขนาดใหญ่ของอังกฤษ 5 แห่ง (ประกอบด้วย Barclays, HSBC, Lloyd’s Banking Group, Royal Bank of Scotland และ Santander) ที่มีสัดส่วนกำไรลดลงถึง 5,600 ล้านปอนด์ นอกจากนี้ Return of Equity หรืออัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้นของ Challenger Bank ยังสูงถึง 17 เปอร์เซ็นต์ เมื่อเทียบกับ Big 5 ของอังกฤษที่ลดลงมาเหลือ 4.6 เปอร์เซ็นต์ จึงถือว่าการเติบโตที่เกิดขึ้นกับ Challenger Bank สูงมากทีเดียว
  • การให้บริการทางการเงินที่ยืดหยุ่นและความเสี่ยงต่ำ Challenger Bank มักใช้แนวคิดการพัฒนาผลิตภัณฑ์แบบ Customer-Centric หรือยึดลูกค้าเป็นศูนย์กลางประกอบกับการใช้เทคโนโลยีช่วยคำนวณจึงส่งมอบบริการสำหรับเฉพาะบุคคลได้ดีกว่า นอกจากนี้ การกู้ยืมซึ่งถือเป็นธุรกิจหลักของธนาคารก็เกิดขึ้นใน Challenger Bank โดยได้นำ Deep Technology อย่าง AI และ Big Data มาใช้ทำให้ประเมินความเสี่ยงได้อย่างแม่นยำกว่าเดิม
     



อนาคตของ Challenger Bank

การที่ Challenger Bank เป็นเทรนด์ใหม่ของโลกการเงิน สิ่งที่หลายคนอยากรู้คืออนาคตของธุรกิจประเภทนี้เป็นอย่างไร โดย Finleap ได้คาดการณ์ว่าสิ่งที่จะเกิดขึ้นกับ Challenger Bank ประกอบด้วย

  • คนยุค Millenial คือลูกค้าหลัก แน่นอนว่า Challenger Bank ที่ให้ดำเนินธุรกิจด้วยเทคโนโลยีย่อมมุ่งเป้าไปยังคนรุ่นใหม่ตั้งแต่ยุค Millenial เป็นต้นไป คนกลุ่มนี้ไม่เพียงแต่คุ้นเคยกับบริการต่างๆ ที่เกิดขึ้นจากเทคโนโลยีแล้ว ยังเป็นกลุ่มคนที่เติบโตขึ้นมาเป็นกำลังหลักของภาคเศรษฐกิจในอนาคตอันใกล้ด้วย
  • ภาครัฐออก License ที่จำกัดจำนวน จากศักยภาพและแนวโน้มของธนาคารยุคดิจิทัลที่ทั้งทำกำไรและเปลี่ยนรูปแบบการทำธุรกรรมของผู้คนไปจากเดิม ทำให้หลายประเทศเริ่มพิจารณาออก Banking License หรือใบอนุญาตประกอบกิจการธนาคารแก่ Challenger Bank เพื่อควบคุมกิจการประเภทนี้ โดยเฉพาะในยุโรป เช่น อังกฤษ และเยอรมนี ได้เริ่มออก License ให้บางรายแล้ว แน่นอนว่าใบอนุญาตดังกล่าวคงต้องมีเกณฑ์ที่ชัดเจนรวมถึงอาจจำกัดจำนวนผู้เล่นในตลาดเพื่อป้องกันผลกระทบที่ตามมา ทั้งผู้เล่นที่มากเกินกว่าธุรกิจจะทำกำไรได้ รวมถึงการทุจริตซึ่งเกิดขึ้นได้ง่ายกว่าบนช่องทางออนไลน์
  • ธนาคารดั้งเดิมจะเข้าร่วมเป็นผู้ท้าชิงมากกว่าเดิม จากศักยภาพของ Challenger Bank ที่กล่าวไปข้างต้น ธนาคารดั้งเดิมที่ได้รับอนุญาตให้ดำเนินธุรกิจนี้ได้คงไม่อยู่เฉยแน่ และมีความพยายามจะเข้าร่วมเกมของ Digital Bank มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการปรับโครงสร้างของตัวเอง หรือการร่วมมือกับบริษัทเทคโนโลยีต่างๆ ไม่ว่าจะในรูปแบบใดก็ตาม เราจะเห็นธนาคารยักษ์ใหญ่ตั้งแต่ระดับประเทศถึงระดับโลก ตบเท้าเข้าท้าชิงในตลาด Digital Bank อย่างแน่นอน

 

ทั้งหมดนี้คือเรื่องราวของผู้ท้าชิงรายใหม่ของโลกการเงิน ที่มีศักยภาพเข้ามา Disrupt ธนาคารและสถาบันการเงินด้วยเทคโนโลยีใหม่ๆ อย่างไรก็ตาม เนื่องจากเส้นทางของ Challenger Bank ยังไม่มีผู้ที่ชนะเด็ดขาดจึงยังเป็นโอกาสของทุกคนรวมถึงธนาคารแบบดั้งเดิมที่หากปรับตัวได้ก็จะสามารถอยู่รอดในยุคดิจิทัลได้เช่นกัน แล้วมาติดตามสาระด้าน Deep Technology ในภาคอุตสาหกรรมกันได้ใหม่โดย Digital Ventures

ขอขอบคุณข้อมูลจาก finleap.com, home.kpmg และ thefinanser.com